Met het aangaan van ontwerpopdrachten gaat het er ook om dat je duidelijk krijgt wat nu precies de opdracht is of wat de reikwijdte van de opdracht is. Zo bleek de vraag om mee te denken over een inrichtingsplan voor een recreatie terrein rondom een historische gebouw in de Hoekse Waard uiteindelijk de aanleiding om het landschap waar het recreatieterrein deel van uitmaakt te betrekken in de ontwerp vraag. De opgave werd breder geformuleerd zodat er een landschapsontwerp ontstaat met een integrale visie op het gebied.

Ambachtsheerlijkheid

De Hoekse Waard ligt hemelsbreed gezien ‘om de hoek’ ten opzichte van Rotterdam. De Hoekse Waard heeft de status van Nationaal Landschap maar  is voor mij niet zo heel bekend gebied. Laat staan dat ik wist dat er zich een Ambachtsheerlijkheid bevindt. Dat is trouwens een van de leuke aspecten van ons ontwerpvak dat je altijd weer leert over de omgeving en het landschap. In dit geval gaat het over het plaatsje Schuring dat tegenwoordig ressorteert onder de gemeente Cromstrijen en vroeger dus deel uitmaakte van de Ambachtsheerlijkheid Schuring. Het boekje met de titel ‘Een Keizerlijk Cadeau’ van Alfred van Dijk in 1992 uitgegeven ter gelegenheid van het vijfhonderdjarig bestaan van de Ambachtsheerlijkheid geeft een goed beeld hoe het er in zo’n ambachtsheerlijkheid aan toeging.

Aardappelbewaarplaats

De aanleiding was de aardappelbewaarplaats die zich aan de rand van de polder bevindt. Een koepelvormig, weinig opvallend betonnen gebouw dat historisch blijkt te zijn. In Nederland schijnen er nog maar een paar te zijn. Het fenomeen om aardappels ‘aan de wind’ te drogen  is na de Tweede Wereldoorlog vanuit Amerika naar Nederland overgebracht. Sinds decennia is het gebouw niet meer in gebruik en voor de opdrachtgever de aanleiding om rondom deze aardappelbewaarplaats een Educatief Centrum te ontwikkelen.

Landschapsontwerp

Op dat moment is HollandsZwartBont benaderd om mee te denken over de inrichting van het terrein. In het team waar ook een architect deel van uitmaakt zijn we tot de conclusie gekomen dat het plan rondom de aardappelbewaarplaats een schakel blijkt te zijn in een groter en meer samenhangend geheel binnen het landschap. Vanaf dat moment krijgt het proces een interessante wending. Niet de inrichting van het educatief centrum maar het versterken van de kwaliteiten in het gebied staan centraal waarbij het ‘opeens’ mogelijk wordt om andere belanghebbenden te betrekken bij het plan die vervolgens de draagkracht en betekenis van het plan aanzienlijk vergroten.

Kwaliteiten

In de visie van het landschapsontwerp is het historische havenkanaal als drager voor recreatieve activiteiten ontwikkeld. Er komen diverse vormen van waterrecreatie en kamperen, ecologische randen, avontuurlijke plas-dras situaties en er zijn plannen geopperd om een onveilige landbouwweg om te leggen zodat de relatie met de aardappelbewaarplaats en het water sterker wordt. Een integrale benadering vraagt moed en voorstellingsvermogen van de opdrachtgever, waarbij niet alleen het eigen belang maar vooral ook het belang en de karakteristiek van het gebied naar voren komt.

 

 

De insteek voelt goed en de potenties van het gebied zijn helder in beeld gebracht. Nu is het wachten op uitspraken van verschillende partijen zoals waterschappen, agrariërs, provincie etc. Met het maken van ontwerpen is het niet heel anders. Ook daar gaat het er om dat je telkens weer de vraag achter de vraag onderzoekt om zodoende de ruimtein het ontwerp te benutten en authentiek werk te maken.

Wordt vervolgd.

lees ook: